قلیان‌هایی که گلدان می‌شوند

از دربند، درکه، فرحزاد و  فشم، در تهران و فضاهای باز تفریحی در سایر شهرها تا قهوه‌خانه‌ها و رستوران‌های سنتی، چیزی که در سال‌های اخیر پای ثابت دورهمی‌های جوانان بوده، "قلیان" است. قلیانی که تحقیقات نشان داده به مراتب از سیگار برای سلامتی مضرتر است. حالا کمپینی با نام «قلیان‌ها را گلدان کنیم» با هدف تغییر این فرهنگ راه افتاده است. این کارزار با هدایت وزارت بهداشت و انجمن‌های پزشکی در ایران  به راه افتاده است.

بر اساس آمار رسمی، 11 ميليون ايرانی سيگار و قليان می کشند، مصرف قلیان در بین سنین ۱۳ تا ۱۵ سال، رشد ۲ برابری داشته و این رشد در بین دختران ۲.۵ برابر بوده است. روزنامه قانون اوایل خرداد از قول خسرو صادق‌نیت، رئیس مرکز سلامت محیط و کار وزارت بهداشت، نوشت: «هر وعده مصرف قلیان برابر با ۱۰۰ نخ سیگار است». به گفته او افرادی که در مجاورت دود قلیان قرار دارند، به اندازه ۱۰ نخ سیگار، دود می‌خورند.  او همچنین نسبت به تبعات مصرف خانوادگی قلیان در کشور هشدار داده و گفته است: «گرایش رو به افزایش مصرف قلیان در بین دختران، نگران کننده است.»

به گفته صادق نیت: در حال حاضر متاسفانه نوجوانان برای تهیه یک نخ سیگار ۳ تا ۵ دقیقه زمان صرف می‌کنند و تک فروشی سیگار به راحتی انجام می‌شود. او با اشاره به محتوای موجود در توتون‌های استفاده شده برای قلیان گفت: " 80درصد مواد موجود در توتون قلیان، شیمیایی است."

او با اشاره به استفاده افراد سودجو از مصرف مواد مخدر در توتون‌های قلیان، گفت: طی یکی دو ماه اخیر مسمومیت‌هایی ناشی از مصرف قلیان گزارش شده،  که طی بررسی‌ها، مشخص شد در آنها مواد محرک و شیشه استفاده شده است.

 

«نفس بکش»

پس از شروع به کار این کمپین نهادهایی از استان‌های مختلف به آن پیوستند. از جمله استان کرمان؛ محمودی‌نیا مدیرکل ورزش و جوانان استان کرمان گفت: کمپین «نفس بکش» و طرح «جایگزینی گلدان به جای قلیان» می‌تواند الگوی خوبی باشد تا هر کدام از ما بتوانیم کمپین‌هایی در محلات، خانواده‌ها و مناطق خود تشکیل دهیم. مردم اصفهان  نیز با امضای توماری، خواستار پیوستن به طرح تبدیل قلیان به گلدان شدند.

غریب‌پور، مسئول بهداشت محیط مرکز بهداشت شهرستان بندرعباس هم از پیوستن استان هرمزگان به این کمپین گفت:«هدف از تشکیل این کمپین فرهنگ سازی در  خصوص ضررهای مصرف  قلیان ، و مشارکت بیشترمردم در دوری از مصرف قلیان است.»

به گفته غریب‌پور «سن مصرف قلیان در هرمزگان در چند سال اخیر  از 25  به 15 کاهش پیدا کرده است.» این کمیپین با همکاری  دانشگاه علوم پزشکی هرمزگان و مشارکت هنرمندان در این استان  تشکیل شده است.  دانشگاه علوم پزشکی آذربایجان غربی و دانشکده علوم پزشکی شهرکرد هم از دیگر نهادهایی هستند که به این کمپین پیوسته‌اند.

علاوه بر این نهادها، شماری از ورزشکاران و هنرمندان هم با انتشار عکس‌هایی کنار قلیانی که گلدان شده از این کمپین حمایت کرده‌اند.

 

موافقان و منتقدان کمپین

بابک زمانی، متخصص مغز و اعصاب و از حامیان این کمپین در روزنامه شرق نوشته است که  بهترین  راه‌حل  شروع  فعالیت‌های فرهنگی از  طرف خود ما مردم است . اتکای صرف به برخوردهای دولتی و انضباطی تنها به پیچیده‌ترشدن موضوع منجر خواهد شد. قطعا در یک بستر فرهنگی مناسب، دولت و وزارت بهداشت در اجرای وظایف خود در نظارت بر اماکن عمومی و اجرای ضوابط بهداشتی دست بازتری خواهند داشت.

اما این کمپین منتقدانی هم دارد،  یک فعال اجتماعی در وب‌سایت خبرآنلاین نوشته است: «چرا همیشه فکر می‌کنیم که مصرف‌کنندگان قلیان از آثار سمی و مرگ‌بار آن خبر ندارند؟ چرا فکر نمی‌کنیم که با آگاهی به تمام این خطرات بازهم به آن روی می‌آورند؟ آیا فکر کرده‌ایم که با کنار گذاشتن قلیان چه جایگزینی برای این تفریح مجبوری و کم‌خرج برای آنها در نظر گرفته‌ایم؟»

 

 

 

نظرات